Tuesday, 17 October 2017

Άγιος Μάξιμος ο Γραικός

Θρησκευτικός αναμορφωτής της Ρωσίας

Στο πρόσφατο ταξίδι μου στη Ρωσία επισκέφτηκα την πόλη του Ζαγκόρσκ, ή αλλιώς πλέον γνωστή ως Σέργκιεβ Ποσάντ, η οποία είναι πασίγνωστη σε όλον τον ορθόδοξο κόσμο για το προσκύνημα στον Άγιο Σέργιο. Στη Λαύρα του Αγίου Σεργίου, η οποία αποτελείται από πολλά μοναστήρια υπάρχει ειδικό παρεκκλήσι προς τιμήν του Αγίου Μάξιμου, στο οποίο υπάρχει και το λείψανό του. Οι Ρώσοι πιστοί αγαπάνε πολύ τον Άγιο Μάξιμο και κατέχει μια ιδιαίτερη θέση στην καρδιά τους. Εν αντιθέσει στην Ελλάδα ο Μάξιμος δεν είναι τόσο δημοφιλής. Αναφορές στο έργο και στην ζωή του Άγιου Μάξιμου του Γραικού έχουν κάνει βέβαια αρκετοί Έλληνες συγγραφείς, όπως ο Κώστας Σαρδελής, του οποίου μάλιστα το βιβλίο πάνω στην βιογραφία του Μάξιμου, κέρδισε το κρατικό βραβείο λογοτεχνίας. Ίσως είναι καιρός εμείς οι Έλληνες να μάθουμε περισσότερα για αυτόν τον αξιόλογο άνθρωπο του 16ου αιώνα.


Ο Μιχαήλ Τριβώλης, όπως ήταν το κοσμικό όνομα του Μάξιμου, γεννήθηκε στην Άρτα το 1470 από γονείς που εγκατέλειψαν το Δεσποτάτο του Μυστρά λίγο πριν από την πτώση του στους Τούρκους. Η οικογένειά του είχε αριστοκρατική, βυζαντινή καταγωγή, οι γονείς του Μιχαήλ είχαν συνοδεύσει τον Θωμά Παλαιολόγο, αδελφό του τελευταίου αυτοκράτορα της Κωνσταντινούπολης στον Μυστρά - και μόρφωσε τον Μιχαήλ όσο καλύτερα μπορούσε. Ο μικρός Τριβώλης αρχικά στάλθηκε στην ενετοκρατούμενη Κέρκυρα στα 14 του χρόνια, όπου σπούδασε κοντά στον θείο του Δημήτριο Τριβώλη που ήταν λόγιος και στον δάσκαλο, λόγιο και συγγραφέα Ιωάννη Μόσχο.  Αμέσως μετά σπούδασε στην Βενετία και στην Φλωρεντία, έμεινε στις ιταλικές πόλεις 15 χρόνια και σπούδασε Ιταλικά, Γαλλικά, Αρχαία Ελληνικά, Φιλοσοφία, Θεολογία, Ιστορία και Φιλολογία. Στην Βενετία συνδέθηκε και με τον Ιταλό ουμανιστή Άλδο Μανούτιο, γνωστό για την εκδοτική του ιδιότητα και την προσφορά του στην τυπογραφία. Ο Άλδο Μανούτιο είναι ο άνθρωπος που είχε εκδόσει στην Βενετία τα έργα της ελληνικής γραμματείας. Ας μην ξεχνάμε ότι βρισκόμαστε στην εποχή της ιταλικής Αναγέννησης.

Μετά την δεκαπενταετή του παραμονή στην Ιταλία ο Μιχαήλ αποφασίζει να πάει στο Άγιο Όρος προκειμένου να συνεχίσει τη μόρφωσή του αλλά και να αφιερωθεί στον Θεό. Γίνεται μοναχός στην Μονή του Βατοπεδίου και αποκτά το όνομα Μάξιμος. Ο Μάξιμος έμεινε επί δέκα ολόκληρα χρόνια στην Μονή, όπου διακρίθηκε για την μεγάλη του μόρφωση αλλά και για το εξαιρετικό του ήθος. Επίσης σε αυτό το διάστημα ο Μάξιμος εντρύφησε στην σλαβονική γλώσσα μέσα από κείμενα που βρήκε στην αγιορίτικη βιβλιοθήκη.  Το 1515 ο μεγάλος Δούκας της Μοσχοβίας Βασίλειος Ιβάνοβιτς, γιος του Ιβάν του Γ΄ και της Σοφίας της Παλαιολογίνας, παρακαλεί το Οικουμενικό Πατριαρχείο και συγκεκριμένα τον Πατριάρχη Θεόληπτο τον Α΄, να του στείλει έναν λόγιο προκειμένου να τακτοποιήσει τα ελληνικά χειρόγραφα της βιβλιοθήκης του και να μεταφράσει την Αγία Γραφή στα Ρώσικα. Οι πατέρες αμέσως θέλησαν να βοηθήσουν το ομόθρησκο έθνος και σκέφτηκαν τον Μοναχό Σάββα, ο οποίος ήταν πολύγλωσσος και μορφωμένος. Αλλά ο πατέρας Σάββας ήταν ήδη ηλικιωμένος και υπέφερε από διάφορες ασθένειες, έτσι η δεύτερη επιλογή ήταν ο Μάξιμος, που είχε σπουδάσει στα καλύτερα πανεπιστήμια της Ιταλίας.

Ο Μάξιμος πήγε αμέσως στη Ρωσία όπου τον υποδέχτηκαν ο μεγάλος Δούκας Βασίλειος και ο Μητροπολίτης Βαρλάαμ. Ο Μάξιμος έπιασε αμέσως δουλειά ταξινομώντας τα ελληνικά κείμενα και μεταφράζοντας τις Άγιες Γραφές. Αφού ο Μάξιμος έβαλε τάξη στην βασιλική βιβλιοθήκη και αφού μετέφρασε το Ψαλτήρι και κάποια άλλα κείμενα, ζήτησε να γυρίσει πίσω στο Άγιο Όρος, αλλά ο Βασίλειος Ιβάνοβιτς του ανέθετε συνεχώς νέες μεταφράσεις και νέα έργα. Η εκτίμηση που του έδειχνε ο μονάρχης, προκάλεσε όμως τη ζήλεια κάποιων Ρώσων ιερέων, με αποτέλεσμα να τον κατηγορήσουν ψευδώς για μαγεία, δημιουργία αίρεσης και συνομωσία.

Υπήρχαν βέβαια και άλλες αιτίες που ο Μάξιμος είχε γίνει αντιπαθητικός τόσο στον ρώσικο κλήρο όσο και στην μοσχοβίτικη ηγεσία: α) ο Μάξιμος ήταν αντίθετος στην νοοτροπία της υπέρμετρης εκκλησιαστικής περιουσίας που περιλάμβανε δουλοπάροικους, γενικά πίστευε πως οι μοναχοί δεν έπρεπε να αντιμάχονται τους απλούς χωρικούς για υλικά αγαθά. Σύμφωνα με τον Μάξιμο, η εκκλησία διατελούσε ένα πνευματικό έργο, ναι μεν χρειαζόταν κάποια περιουσία για να επιβιώσει και να επιτελέσει το έργο της αλλά δεν ήταν σωστὀ να εκμεταλλεύεται οικονομικά τους φτωχούς αγρότες. β) ο Βασίλειος Ιβάνοβιτς ήθελε να χωρίσει την νόμιμη σύζυγό του και να παντρευτεί μια Λιθουανή καθολική. Ο Μάξιμος δεν ήταν σύμφωνος με την βασιλική απόφαση. Κατά αυτόν τον τρόπο ο Μάξιμος έχασε την εύνοια και του Ρώσικου κλήρου αλλά και του ηγεμόνα. Μητροπολίτης της Μόσχας δεν ήταν πλέον ο Βαρλάαμ αλλά ο Δανιήλ, ο οποίος δεν ήταν θετικά διακείμενος απέναντί του. Το 1525 διατάχθηκε η σύλληψή του και οδηγήθηκε σε δίκη με προεδρεύοντα τον Βασίλειο και εισαγγελέα τον Δανιήλ. Ο Μάξιμος οδηγήθηκε κρατούμενος στην Μονή Βολοκολάμσκ όπου υποβλήθηκε σε απομόνωση και βασανιστήρια.

Μετά από μερικά χρόνια, το 1531 ο Μάξιμος ξαναδικάστηκε και καταδικάστηκε σε ισόβια δεσμά στο μοναστήρι Ότροτς στην πόλη Τβέρης. Ο επίσκοπος της Τβέρης ήταν καλοκάγαθος άνθρωπος και οι συνθήκες εγκλεισμού του Μάξιμου καλυτέρευσαν κάπως: μπορούσε να διαβάσει βιβλία και να γράφει. Ο Μάξιμος έμεινε φυλακισμένος εκεί για 23 ολόκληρα χρόνια. Οι Πατριάρχες Κωνσταντινουπόλεως και Αλεξάνδρειας παρακάλεσαν πολλές φορές για την απελευθέρωσή του, χωρίς αποτέλεσμα όμως. Μόλις το 1548 ο Μάξιμος απελευθερώθηκε και πήγε να ζήσει στην μονή της Αγίας Τριάδας στο Ζαγκόρσκ, μονή που είχε ιδρύσει ο Άγιος Σέργιος. Ο Μάξιμος πέθανε εκεί σε ηλικία 86 ετών, το 1556.

Ο Μάξιμος έχει συγγράψει πάρα πολλά έργα, κάποια από αυτά έχουν μεταφραστεί στην ελληνική γλώσσα και μπορείτε να τα βρείτε σε βιβλιοπωλεία. Ακόμα και σήμερα γίνεται προσπάθεια για να μεταφραστούν από την ρωσική γλώσσα και να εκδοθούν τα έργα του στην Ελλάδα. Το 1997 ο Πατριάρχης Μόσχας Αλέξιος παρέδωσε κομμάτι του λειψάνου του Αγίου Μάξιμου στον Μητροπολίτη Άρτας Ιγνάτιο ως δείγμα φιλίας και ομόθρησκης πίστης των δύο λαών. Το 2006 μπήκε ο πρώτος λίθος για να χτιστεί ναός στην Άρτα προς τιμήν του. Η Ελλάδα γνωρίζει σιγά σιγά τον Άγιο Μάξιμο, τον αναμορφωτή της ρώσικης πίστης, τον αναγεννησιακό άνθρωπο που μαρτύρησε στο ομόθρησκο έθνος για χάρη των ιδεών του.

Εύη Ρούτουλα

Monday, 16 October 2017

Θείων προνομίων ἐμπειρίες

...Καί, δή, μοναδικές

Τς Κυριακς τ βαθ τ φθινοπωριν τ πρωϊνό, μ τ σκοτάδι ν συνεχίζει ν δεσπόζει μέσα στ γκρίζο χάραμα τς μέρας, πο δειλά-δειλά νατέλει. Κι στερα βαθει συχία το ναο, πο νοίγεται, καθς τ πρτο φς θρυμματίσει τ ποια σκοτάδια κι άφήσει τν εώδη κατάνυξη ν᾿ πλωθε εόσμως κα επρεπς στ γύρω χρο, πο διψ, ὅπως κι  ψυχή, γι ερ βιώματα θείας παρουσίας κα ετόνου συγκινήσεως.


χραντες ο στιγμς ατς τς συχίας πο χαρίζονται στν ψυχή κα διαπιστώνεται μέσα τους Παρουσία Του. Γιατ κε στ σιωπ κούγονται τ βήματα το Θεο πο σιμώνει μέσα στ χάραμα ατό, γι ν’ νοίξει τν ραία Πύλη κα ν συντροφέψει τν παπ στ Λειτουργία. Ν τν συντροφέψει, δηλαδή, ν τν νισχύσει στν διακονία το προκειμένου Μυστηρίου, στε «φόβ κα τρόμ» κα μ βαθει τ συναίσθηση τι μ τν φατο φιλανθρωπία Του προσέρχεται λειτουργεν τ χραντο Σμα κα Τίμιο Αμα το Κυρίου.

ερ προετοιμασία εναι, λοιπόν, ατς ο μοναδικς στιγμς πο γεύεται λειτουργς στ μοναδικ ατ ρα τν ρθρινή, πρν τν γγίξει νθρώπινη παρουσία, πρν θραύσει τ κέλυφος τς θείας σιωπς ποια φωνή. κόμα κα το διου το ερέα...

λήθεια, πόσο Τν εγνωμονομε γι᾿ ατ κα λλα κόμη πο πρόθυμα πάντα κα  μ περίσσευμα γάπης πατρικς δαψιλς  μς χαρίζει...

Κυριακή, 8 κτ. 2017
γιος Παντελεήμων
π. Κ.Ν. Καλλιανός

Wednesday, 11 October 2017

Μονή Βλατάδων

Η Ιερά Βασιλική Πατριαρχική και Σταυροπηγιακή Μονή Βλατάδων

Η Μονή χτίστηκε και ιδρύθηκε κατά τον 14ο αιώνα (αμέσως μετά την ενθρόνιση του Αγ. Γρηγορίου Παλαμά, απο τους κτήτορες Δωρόθεο και Μάρκο, δυο ιερομονάχους και μαθητές του Αρχιεπισκόπου Θεσσαλονίκης) στο βορειοανατολικό άκρο των Βυζαντινών τειχών της Θεσσαλονίκης, όπου ο Απόστολος Πάυλος κήρυξε προς τους Θεσσαλονικείς κατά τη δεύτερη περιοδεία του το 51μ.Χ. Είναι το μόνο βυζαντινό μοναστήρι της Συμβασιλεύουσας το οποίο λειτουργεί αδιάκοπα μέχρι σήμερα, ακόμα και καθ’όλη τη διάρκεια της Οθωμανικής περιόδου.


Το Καθολικό της Μονής (αφιερωμένο στην Μεταμόρφωση του Σωτήρος Χριστού) είναι το μόνο κτήριο απο τη βυζαντινή εποχή, με ορισμένες μεταγενέστερες αλλαγές. Το σημερινό Ηγουμενείο κατασκευάστηκε δίπλα στη νότια πύλη (η παλαιά κεντρική πύλη της Μονής) υπό τον Ηγούμενο Ιωακείμ Ιβηρίτη το 1926, πιθανώς όπου υπήρχε το παλαιό ηγουμενείο. Το παρεκκλήσιο της Κοιμήσεως της Θεοτόκου (νοτιοδυτικά του Καθολικού) χτίστηκε το 1937, με δωρεά του Αναστ. Μυσιρλόγλου και βρίσκεται σήμερα μεταξύ του Καθολικού, του Πατριαρχικού Ιδρύματος Πατερικών Μελετών και το οικοτροφείο της Μονής. Απέναντι απο την είσοδο του Καθολικού, βρίσκεται το Σκευοφυλάκιο, το οποίο χτίστηκε επίσης με δωρεά του Αναστ. Μυσιρλόγλου, άρχοντος Ακτουαρίου της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας. Στο σκευοφυλάκιο υπάρχουν αποθησαυρισμένα ιερά λείψανα αγίων, τεμάχια του Αγίου Ποτηρίου του Μυστικού Δείπνου, εικόνες και σκεύη μεγάλης ιστορικής αξίας.


Το Θεολογικό Οικοτροφείο (στο οποίο φιλοξενούνται φοιτητές Θεολογίας απο το εξωτερικό και ερευνητές του Π. Ιδρύματος) χτίστηκε το 1971 επί Οικ. Πατριαρχών Αθηναγόρου και Δημητρίου, και ηγουμένου του Αρχιμ. Στυλιανού Χαρκιανάκι, νύν Αρχιεπ. Αυστραλίας.


Το Πατριαρχικό Ίδρυμα Πατερικών Σπουδών συστήθηκε το 1965, και συνεχίζει μέχρι σήμερα την έρευνα της πατερικής σκέψης κατά την εποχή της Αρχαϊκής Εκκλησίας και του Βυζαντίου. Στο χώρο του Ιδρύματος εντός του μοναστηριού υπάρχει αρχείο φωτοστατικών χειρογράφων (το μεγαλύτερο του είδους στην Ελλάδα), βιβλιοθήκη (που περιλαμβάνει σύγχρονα βιβλία ως και 500 παλαίτυπα) και διοργανώνονται συνέδρια, σχετικά με την Ορθόδοξη Πατερική Θεολογία και παράδοση.


Ο σημερινός Ηγούμενος της Μονής είναι ο Θεοφιλέστατος Επίσκοπος Αμορίου κ. Νικηφόρος Ψυχλούδης, απόφοιτος των τμημάτων Παιδαγωγικού, Ψυχολογίας και Θεολογίας (του οποίου είναι και διδάκτωρ) του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Το Ιερό Θυσιαστήριο της Μονής διακονούν οι Αρχιμανδρίτες π. Κωνσταντίνος, π. Δωρόθεος, π. Σπυρίδωνος, οι Πρωτοπρεσβύτεροι π. Γεώργιος, π. Πέτρος, π. Γαβριήλ (υπεύθυνος του Θεολογικού Οικοτροφείου) και ο Ιεροδιάκονος Παντελεήμων. Η ευρύτερη αδελφότητα της Ιεράς Μονής σήμερα αποτελείται απο δεκάδες ιερομονάχους και ιεροδιακόνους οι οποίοι εξυπηρετούν ενορίες της Μητρός Εκκλησίας σε διάφορες χώρες της οικουμένης.

Αλέξης Φλωρίδης
Θεολόγος

Tuesday, 10 October 2017

Η Ρωσία της στέπας και της κατάνυξης

Στο πρόσφατο ταξίδι μου στη Ρωσία εκτός από τις μεγαλουπόλεις της Μόσχας και της Αγίας Πετρούπολης, είχα την ευκαιρία να επισκεφτώ την περιοχές του Ζαγκόρσκ, του Σούζνταλ και του Βλαντίμιρ. Όλες αυτές είναι μεσαιωνικές πόλεις προυπάρχουσες της Μόσχας, που έχουν στην πλάτη τους μια ιστορία περίπου χιλίων ετών, αποτελούσαν τα αρχαία ανεξάρτητα δουκάτα της περιοχής και προφυλάσσονταν με τα κρεμλίνα τους (τα οχυρά τους, δηλαδή).


Πρώτη μας στάση ήταν το Ζαγκόρσκ, όπως έμεινε γνωστό κατά την διάρκεια της Σοβιετικής Ένωσης. Η άλλη ονομασία του είναι Σέργιγιεβ Ποσάντ και είναι πασίγνωστο παγκοσμίως για την Λαύρα του Αγίου Σεργίου και για τα πλήθη των ορθόδοξων προσκυνητών. Ο Άγιος Σέργιος δεν έχει καμία σχέση με τον δικό μας Άγιο Σέργιο που γνωρίζουμε και που τιμάμε μαζί με τον Άγιο Βάκχο. Έχει μια δική του ιστορία η οποία ξεκινήσε τον 14ο αιώνα στην Ρωσία όταν αυτός έγινε ερημίτης. Πολύ γρήγορα πλήθος πιστών τον ακολούθησε και τότε αυτός, το 1345 ίδρυσε το Μοναστήρι της Αγίας Τριάδας. Αρχικά ήταν ένα μικρό, ξύλινο κτίσμα, αλλά πολύ γρήγορα λόγω της συρροής των πιστών, μοναχών και λαϊκών, χτίστηκαν αρκετά κτήρια για να εξυπηρετούν τις ανάγκες της μονής. Σήμερα υπάρχει ένα αρχιτεκτονικό συγκρότημα που περιλαμβάνει πενήντα κτήρια, τα πιο σημαντικά από αυτά είναι η εκκλησία της Αγίας Τριάδας (περίφημη για τους χρυσούς τρούλους της και για τις εξαίρετες αγιογραφίες του Αντρέι Ρουμπλιόφ), η εκκλησία της Κοίμησης της Θεοτόκου, η οποία ιδρύθηκε από τον Ιβάν τον Τρομερό το 1585 ως ένδειξη μετανοίας για τον φόνο του γιου του (μέσα σε αυτόν τον ναό υπάρχει ο μοναδικός τάφος τσάρου που δεν βρίσκεται στο Κρεμλίνο της Μόσχας και στον Ναό Πέτρου και Παύλου της Αγίας Πετρούπολης. Είναι ο τάφος του τσάρου Μπορίς Γκοντουνόφ, του άτυχου και οραματιστή τσάρου της Ρωσίας, του ανθρώπου που αν δεν ήταν καχύποπτος θα είχε μεγαλουργήσει. Σε αυτόν τον ναό επίσης βρίσκεται το λείψανο του Μάξιμου του Γκραικού, του μορφωμένου Έλληνα μοναχού που μετέφρασε την Αγία Γραφή στη ρώσικη γλώσσα, η εκκλησία του Αγίου Ιωάννη του Βαπτιστή, η εκκλησία της Αγίας Παρασκευής και πολλές άλλες. Η τσαρίνα Ελισάβετ, η κόρη του Μεγάλου Πέτρου, έχτισε το ψηλό καμπαναριό της Μονής, ύψους 88 μέτρων, στην εποχή του ήταν το ψηλότερο κτήριο στη Ρωσία. Σε αυτό το τεράστιο συγκρότημα εκκλησιών εκτίθενται αγιογραφίες, βιβλία, κειμήλια, ενδύματα, χειρόγραφα. Οι τουριστικοί οδηγοί δεν έχουν άδικο όταν το ονομάζουν «το Βατικανό της Ρωσίας». Το Ζαγκόρσκ μέχρι και το 1983 ήταν η έδρα του Ρώσικου Πατριαρχείου. Από το 1993 και ύστερα όλο το κτηριακό συγκρότημα περιλαμβάνεται και προστατεύεται ως παγκόσμια καλλιτεχνική κληρονομιά από την Ουνέσκο.


Δεύτερη στάση στο οδοιπορικό μας ήταν η πόλη του Σούζνταλ, στην οποία διανυκτερεύσαμε. Το Σούζνταλ είναι από τις παλαιότερες πόλεις της Ρωσίας. Εγγράφως αναφορά για αυτό γίνεται από το 1024. Και στην διάρκεια του 12ου και του 13ου αιώνα η πόλη γνώρισε μεγάλη άνθηση, αφού υπήρχε νομισματοκοπείο που έκοβε δικό της νόμισμα. Κατάφερε να επιζήσει από τις επιθέσεις των Μογκόλων και των Τατάρων χάρη στα τείχη της του Κρεμλίνου και της τάφρου και του φυσικού οχυρού του ποταμού Καμένκα. Μετά τον 15ο αιώνα το Σούζνταλ υποτάχθηκε στη Μόσχα, η εποχή των ανεξάρτητων δουκάτων έλαβε τέλος. Παρόλα αυτά, συνέχισε να έχει αίγλη, γιατί έως και τον 18ο αιώνα υπήρξε κέντρο της αρχιεπισκοπής. Μετά όμως η αρχιεπισκοπή μεταφέρθηκε στο Βλαντίμιρ. Τον επόμενο αιώνα ο σιδηρόδρομος που ένωνε τα μεγάλα αστικά κέντρα πέρασε πάλι από το Βλαντίμιρ, αφήνοντας το Σούζνταλ απέξω. Αποτέλεσμα όλων αυτών ήταν το Σούζνταλ να παραμείνει έως τις μέρες μας μια ονειρική, παραμυθένια πόλη που δεν την άγγιξε η τεχνολογία. Σήμερα θεωρείται ένα από τα ελάχιστα αυθεντικά, ιστορικά μέρη της Ρωσίας και την επισκέπτονται εκατομμύρια τουρίστες κάθε χρόνο. Αξίζει κανείς να την επισκεφτεί για να δει μέρος των αυθεντικών τείχων του κρεμλίνου της, για να δει το λαογραφικό μουσείο ξύλινης τέχνης και παράδοσης (με ξύλινες καλύβες του 18ου και του 19ου αιώνα), καθώς και το Μοναστήρι του Αγίου Ευθυμίου με τις περίφημες καμπάνες του που κρούουν κάθε μέρα ακριβώς στις δώδεκα το μεσημέρι.


Τρίτη και τελευταία στάση μας στην επαρχία της Ρωσίας, αποτέλεσε η προαναφερόμενη πόλη του Βλαντίμιρ.  Τον 12ο αιώνα το Βλαντίμιρ γνώρισε την μεγάλη ακμή του, υπό την ηγεσία του Αντρέι Μπογκολιούμπσκι, του Πρίγκιπα του Πριγκιπάτου εκείνη την εποχή. Τεχνίτες από όλη την Ευρώπη έχτισαν κάποια από τα κτήρια που θαυμάζουμε εμείς σήμερα και το Βλαντίμιρ θεωρείτο μια από τις ομορφότερες πόλεις της Ευρώπης. Μετά έγινε η μογγολική εισβολή, μετά το Βλαντίμιρ υποτάχθηκε και αυτό στην εξουσία της Μόσχας. Μετά άρχισε η βιομηχανοποίηση, τα ψηλά και άχαρα κτήρια, οι ηλεκτρικές συσκευές, οι συγκοινωνίες. Παρόλα αυτά, το Βλαντίμιρ εξακολουθεί να είναι όμορφο και τρία από τα ιστορικά του κτήρια παραμένουν για εμάς τους σύγχρονους επισκέπτες, μπορούμε να τα επισκεφτούμε και να τα χαρούμε. Προστατεύονται και αυτά από την Ουνέσκο και χιλιάδες τουρίστες έχουν πρόσβαση σε αυτά. Μιλάμε για τον Ναό της Κοιμήσεως της Θεοτόκου που άρχισε να χτίζεται από το 1158 από τον πρίγκιπα Αντρέι Μπογκολιούμπσκι. Διαθέτει πέντε τρούλους και έχει αγιογραφηθεί από τον περίφημιο Αντρέι Ρουμπλιόφ, τον Ναό του Αγίου Δημητρίου που χτίστηκε το 1194 σε βυζαντινή μορφή ή όπως λένε οι Ρώσοι σε μορφή κερί (λόγω του σχήματος του καμπαναριού του και του τετράγωνου περιβλήματός του. Προσέξετε ιδαίτερα τις ανάγλυφες τοιχογραφίες του ναού με τα τέρατα και όλα τα άλλα μυθικά πλάσματα) και την Χρυσή Πύλη της πόλης που χτίστηκε το 1158 και κοσμεί ακόμη τον κεντρικό δρόμο του Βλαντίμιρ.

Για μένα αυτή ήταν μια πολύ μικρή πρώτη γνωριμία με όλα αυτά τα μέρη που κάποια μου ήταν εντελώς άγνωστα και κάποια άλλα κάπως γνωστά και ίσως και αγαπημένα. Επιφυλάσσομαι να αναφερθώ ξανά σε θέματα που θέλω να αναπτύξω περισσότερο, όπως το έργο και τη ζωή του Μπορίς Γκοντουνόφ, του Μάξιμου του Γραικού και άλλα. Ελπίζω να μην σας κούρασα και να σας μετέφερα έστω και ελάχιστα το δικό μου ενδιαφέρον για αυτήν την πλευρά της γης, που έχει πολλά κοινά με την Ελλάδα μας.

Εύη Ρούτουλα

Monday, 9 October 2017

Φθινοπώρου χρώματα κι εὐωδιές

Κάθε ποχ χει κεντηθε π τ χέρι το Δημιουργο μ τ δικά της τ χρώματα, γι ν ξεχωρίζει π τ μιά, κι π τν λλη γι ν ταιριάζουν μ τ λο σκηνικ τς κάθε ποχς.


Το φθινοπώρου τ χρώματα, ταν τ προσέξει κάποιος μ ποιητικ διάθεση, θ παρατηρήσει ν κτινοβολον χαρμολύπης μαρμαρυγές, πο συντονίζονται πλήρως μ λα τ γύρω: τ ρρωστημένο τ φς το λιου, ο γκρίζες πόβραδες ρες, τ βροχερ πρωϊν πο ποπνέουν βρεγμέμο χμα, κι στερα κενα τ χαλκοκίτρινα φύλλα τν δένδρων, πο καθς τ πατς,  φήνουν χο ξερό, πικραμένο, φορτωμένο μνμες. Γι ν μν ναφερθ στ τρυφερά, τ ντυμένα να δικό τους πένθος κυκλάμινα, πο προμηνύουν τ φθινόπωρο π τ τέλη το Αγούστου κόμα.


Κι στερα εναι ο εωδιές... π σταφύλι στιμένο, ψημμένο κυδώνι, κομμένο μλο, πασπασπαλισμένη μύγδαλο μουσταλευριά, λλ κα ντονες μυρουδις π τ νοτισμένο δάσος, τ πρτα καμμένα ξύλα, τς νάσες τν σπιτιν πο μυρίζουν ναφθαλίνη κα μπογιά, φρεσκοτυπωμένο χαρτί, ξυμμένο μολύβι καί, παλιότερα αυτό-μελάνι κονδυλοφόρου...


Κάθε ποχ μς τ χάρισε Δημιουργός στολισμένη «καλ λίαν» κα φροντισμένη πλούσια... ς τ χαρομε σο γίνεται, στω κι ν ο μέρες εναι χαλεπές.

π. K.N. Kαλλιανός

Sunday, 8 October 2017

Η συνείδηση

Ο μέγας κριτής των πράξεων ακόμη και σκέψεών μας είναι αναμφίβολα η ΣΥΝΕΙΔΗΣΗ μας. Γι’ αυτό έχει καθιερωθεί η φράση «ενέργησε κατά συνείδηση».


Η συνείδηση είναι θεϊκό δώρο στον άνθρωπο για να διάγει την ζωή του ειρηνικά. Βεβαίως, όταν κάνουμε κάτι που αντίκειται στο δίκαιο, ο λαός πάλι λέγει «το άδικο δεν ευλογείται». Η συνείδηση αρχίζει να διαμαρτύρεται, σε σημείο μάλιστα που να μην μπορούμε το βράδυ ούτε να κοιμηθούμε.

Αυτό συμβαίνει στον ειρηνικό άνθρωπο, τον άνθρωπο που πιστεύει στα λόγια του Χριστού, «ό σύ μισείς ετέρω μή ποιήσεις», δηλαδή αυτό που εσύ μισείς να σου κάνουν, μήν κάνεις στον συνάνθρωπό σου. Λόγια σοφά, λόγια συγκλονιστικά, γιατί είναι θεϊκά.

Αυτό όμως δεν συμβιβάζεται με τον άνθρωπο που είναι βουτηγμένος στην παρανομία. Η συνείδηση προφανώς του ανθρώπου αυτού, βρίσκεται σε κατάσταση νάρκης. Ο άνθρωπος αυτός είναι έτοιμος να διαπράξει κάθε αδίκημα, ακόμη και έγκλημα. 

Έτσι εξηγείται η απάνθρωπη πράξη και αδιαφορία  του ανθρώπου  με ελαστική ή και ακόμη νεκρή συνείδηση. Καθημερινά ο τύπος και τα μέσα ΜΜΕ μας πληροφορούν για γεγονότα που διέπραξαν άνθρωποι κτηνώδους συμπεριφοράς προς  τους συνανθρώπους των.

Και διερωτάται κανείς, που οφείλεται η συμπεριφορά των ανθρώπων που διαπράτουν τέτοια αδικήματα; Εάν αφήσουμε το κουβάρι να ξετυλιχθεί και ερευνήσουμε το παρελθόν των ανθρώπων αυτών, θα δούμε ότι οι άνθρωποι αυτοί εμεγάλωσαν από παιδιά  χωρίς σωστή φροντίδα και οικογενειακή αγάπη, αγάπη που γλυκαίνει την ψυχή των παιδιών, αγάπη που μετατρέπει τους ανθρώπους  σε επίγειους αγγέλους.

Η πνευματική μας ανάπτυξη συμβαδίζει με την ευαισθησία που υπαγορεύει η συνείδηση στον  άνθρωπο, γενόμενος ανίκανος να διαπράξει αδίκημα. Αυτή όμως προϋποθέτει παιδεία από την παιδική ηλικία. Η συνήθεια γίνεται δευτέρα φύση και εάν η συνήθεια αυτή είναι καλή και ευλογημένη, τότε είναι ευχάριστη, είναι πολιτισμένη.

Ο ίδιος ο Θεός κατέβηκε στη γη για να μας ξυπνήσει από τον λήθαργο που είχαμε πέσει. Στην προ Χριστού περίοδο αδικήματα που σήμερα θεωρούνται καταδικαστέα, τότε ήσαν καλά και αρεστά. Ένα από τα παραδείγματα είναι και η ύπαρξη της ανθρώπινης δουλείας. Με την απελευθέρωση και κατάργηση της δουλείας, η ανθρωπότητα απελευθερώθηκε, γενόμενη πολιτισμένη που σέβεται τον άνθρωπο.  

Νικόλαος Πούλιος
Ομότιμος Αρχιγραμματέας Ι.Α. Θυατείρων & Μ.Β.

Friday, 6 October 2017

Συνέδριο Ρόδου - πλήρες Πρόγραμμα

Το Διεθνές Συνέδριο του Οικουμενικού μας Πατριαρχείου, για την Ποιμαντική Διακονία στο Χώρο της Υγείας, πραγματοποιείται την ερχόμενη εβδομάδα στο πανέμορφο νησί της Ρόδου.



Ο παρών ιστολόγος θα βρίσκεται εκεί, απεσταλμένος του Σεβασμιωτάτου Αρχιεπισκόπου Θυατείρων και Μεγάλης Βρετανίας κ. Γρηγορίου.



Το εν λόγω Συνέδριο είναι το τέταρτο στη σειρά και θα διεξαχθεί συν Θεώ από τις 11 έως και τις 15 Οκτωβρίου.



Τα φυλλάδια που αναρτώνται σήμερα στο Ημερολόγιο Αποδημίας παρουσιάζουν αναλυτικά τη σημαντική θεματολογία και το πλήρες Πρόγραμμα του Συνεδρίου.



Ο π. Αναστάσιος Δ. Σαλαπάτας, όπως αναγράφεται και στο Πρόγραμμα, θα είναι ο Συντονιστής στην 14η Συνεδρία του Συνεδρίου και θα λάβει ενεργά μέρος στις Ομάδες Εργασίας.

Thursday, 5 October 2017

Θεατρικό Εργαστήρι ΚΕΑ

Η Κυπριακή Εκπαιδευτική Αποστολή (ΚΕΑ), με τεράστια προσφορά στην Ομογένεια της Μεγάλης Βρετανίας, οργανώνει για άλλη μια σχολική χρονιά Θεατρικό Εργαστήρι για τα παιδιά των Παροικιακών Σχολείων.


Όλες οι σχετικές πληροφορίες βρίσκονται στην αφίσα της ανάρτησης. Η προσωπική μας εμπειρία είναι θετικότατη και συστήνουμε το εν λόγω Εργαστήρι ανεπιφύλακτα.